آریا بانو - آخرین خبر /
احتمالاً بارها شنیده‌ایم که «هر روز باید ۸ لیوان آب بنوشیم»؛ توصیه‌ای ساده و قابل حفظ کردن که سال‌هاست در میان مردم رایج است. اما آیا بدن همه انسان‌ها به یک اندازه آب نیاز دارد؟ آیا اگر کسی روزانه ۸ لیوان آب ننوشد، حتماً دچار کم‌آبی می‌شود؟
واقعیت این است که نیاز بدن به آب برای همه افراد یکسان نیست و نمی‌توان یک عدد ثابت را برای همه تعیین کرد. میزان نیاز به مایعات به عواملی مانند سن، وزن، میزان فعالیت بدنی، آب‌وهوا، نوع تغذیه و وضعیت جسمی فرد بستگی دارد.
عدد ۸ لیوان از کجا آمده است؟
توصیه به نوشیدن هشت لیوان آب بیشتر یک قانون ساده و عمومی برای تشویق مردم به دریافت مایعات بوده است، نه یک نسخه پزشکی که برای همه افراد یکسان باشد. بدن انسان بخشی از آب مورد نیاز خود را نیز از مواد غذایی دریافت می‌کند. میوه‌ها، سبزیجات، سوپ، شیر و بسیاری از غذاهای دیگر حاوی مقدار قابل توجهی آب هستند.
بنابراین وقتی درباره نیاز روزانه بدن به آب صحبت می‌کنیم، منظور فقط آبی نیست که مستقیماً از لیوان می‌نوشیم. مجموع مایعات و آب موجود در غذاها نیز در تأمین نیاز بدن نقش دارند.
پس از کجا بفهمیم آب کافی می‌خوریم؟
یکی از نشانه‌های ساده‌ای که می‌تواند به ارزیابی وضعیت آب بدن کمک کند، رنگ ادرار است. ادرار زرد بسیار پررنگ یا تیره، به‌خصوص اگر با تشنگی و خشکی دهان همراه باشد، می‌تواند نشانه دریافت ناکافی مایعات باشد. در مقابل، ادرار با رنگ زرد روشن معمولاً نشان می‌دهد بدن در وضعیت مناسبی از نظر دریافت مایعات قرار دارد.
البته رنگ ادرار همیشه معیار دقیقی نیست و برخی مواد غذایی، داروها و مکمل‌ها نیز می‌توانند رنگ آن را تغییر دهند.
چه زمانی به آب بیشتری نیاز داریم؟
نیاز به مایعات در شرایط مختلف افزایش پیدا می‌کند. در هوای گرم، هنگام ورزش و فعالیت بدنی، تعریق زیاد، تب، اسهال یا استفراغ، بدن آب بیشتری از دست می‌دهد و باید این مایعات جبران شوند.
برای مثال، فردی که در یک روز گرم چند ساعت ورزش می‌کند، طبیعتاً نسبت به فردی که بیشتر روز را در محیط خنک و بدون فعالیت بدنی سپری می‌کند، به مایعات بیشتری نیاز دارد.
همچنین نوع غذا نیز اهمیت دارد. مصرف میوه و سبزیجات می‌تواند بخشی از آب مورد نیاز بدن را تأمین کند، در حالی که رژیم غذایی متفاوت ممکن است میزان مایعات دریافتی از غذا را تغییر دهد.
آیا فقط هنگام تشنگی آب بخوریم؟
تشنگی یکی از راه‌های طبیعی بدن برای اعلام نیاز به مایعات است، اما در برخی شرایط نباید منتظر تشنگی شدید ماند. در هوای گرم یا هنگام فعالیت بدنی، بهتر است فرد به‌طور منظم مایعات دریافت کند.
از طرف دیگر، نوشیدن آب بیش از نیاز بدن نیز لزوماً مفیدتر نیست. مصرف بسیار زیاد آب در مدت کوتاه می‌تواند تعادل آب و املاح بدن را مختل کند و در موارد شدید حتی خطرناک باشد. بنابراین هدف، نه کم‌آبی و نه مصرف افراطی آب، بلکه تأمین متناسب نیاز بدن است.
آب یا نوشیدنی‌های دیگر؟
آب ساده یکی از بهترین گزینه‌ها برای تأمین مایعات روزانه است و معمولاً نیازی نیست برای تأمین آب بدن به نوشیدنی‌های شیرین یا نوشابه‌ها روی آورد. نوشیدنی‌های شیرین می‌توانند مقدار زیادی قند و کالری وارد رژیم غذایی کنند.
در نهایت، نمی‌توان گفت همه افراد حتماً باید روزانه دقیقاً ۸ لیوان آب بنوشند. این عدد می‌تواند برای بعضی افراد یک راهنمای ساده باشد، اما نیاز واقعی بدن به مایعات به شرایط هر فرد بستگی دارد. توجه به تشنگی، شرایط آب‌وهوایی، میزان فعالیت و علائم بدن، در کنار دریافت مایعات از غذاها، راه منطقی‌تری برای تأمین آب مورد نیاز بدن است.
اگر فرد به دلیل بیماری، مصرف برخی داروها یا شرایط خاص پزشکی محدودیت مصرف مایعات دارد، میزان مناسب مصرف آب باید با نظر پزشک تعیین شود.
نویسنده: سمیه کمالیان